ระบบประสาทรอบนอก

ระบบประสาทรอบนอก

บทนำเกี่ยวกับระบบประสาทรอบนอก

ระบบประสาทรอบนอก ระบบประสาทเป็นอวัยวะที่สำคัญในร่างกายมนุษย์ ทำหน้าที่รับข้อมูลจากสิ่งแวดล้อมและส่งคำสั่งไปยังกล้ามเนื้อและอวัยวะต่างๆ ระบบประสาทสามารถแบ่งออกเป็น 2 ส่วนหลักๆ คือ ระบบประสาทส่วนกลาง (Central Nervous System) และระบบประสาทรอบนอก (Peripheral Nervous System)

ระบบประสาทรอบนอก คืออะไร?

ระบบประสาทรอบนอก(Peripheral Nervous System: PNS) เป็นระบบประสาทที่ทำหน้าที่เชื่อมต่อระบบประสาทส่วนกลางกับส่วนต่างๆ ของร่างกาย ประกอบด้วยเส้นประสาทสมอง (Cranial Nerves) และเส้นประสาทไขสันหลัง (Spinal Nerves)

เส้นประสาทสมอง

เส้นประสาทสมองเป็นเส้นประสาทที่ออกจากสมองโดยตรง มีอยู่ทั้งหมด 12 คู่ ทำหน้าที่รับข้อมูลจากอวัยวะต่างๆ ทั่วร่างกาย เช่น ตา หู จมูก ปาก ลิ้น คอ หน้าอก ท้อง และลำไส้

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 1 (Olfactory Nerve) รับข้อมูลจากจมูก ทำหน้าที่รับกลิ่น

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 2 (Optic Nerve) รับข้อมูลจากตา ทำหน้าที่รับภาพ

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 3 (Oculomotor Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของตา ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของตาทั้ง 4 ข้าง ยกเว้นลูกตาข้างนอก

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 4 (Trochlear Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของลูกตา ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลูกตาข้างนอก

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 5 (Trigeminal Nerve) รับข้อมูลจากใบหน้าและควบคุมการเคลื่อนไหวของใบหน้า ทำหน้าที่รับความรู้สึกจากใบหน้า ฟัน เหงือก และจมูก ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อใบหน้า ควบคุมการเคี้ยว และควบคุมการหลั่งน้ำลาย

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 6 (Abducens Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของลูกตา ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลูกตาข้างนอก

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 7 (Facial Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อใบหน้าและรับข้อมูลจากลิ้น ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อใบหน้า ควบคุมการหลั่งน้ำลาย และรับความรู้สึกจากลิ้น

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 8 (Vestibular-Cochlear Nerve) รับข้อมูลจากหูและควบคุมการทรงตัว ทำหน้าที่รับความรู้สึกจากหูชั้นใน ควบคุมการทรงตัว และควบคุมการได้ยิน

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 9 (Glossopharyngeal Nerve) รับข้อมูลจากลิ้น คอ และต่อมไทรอยด์ ทำหน้าที่รับความรู้สึกจากลิ้นและคอ ควบคุมการหลั่งน้ำลาย และควบคุมการทำงานของต่อมไทรอยด์

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 10 (Vagus Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อในช่องอกและช่องท้อง ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อในช่องอกและช่องท้อง ควบคุมการทำงานของอวัยวะภายใน เช่น หัวใจ ปอด ตับ และกระเพาะอาหาร

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 11 (Accessory Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อคอและไหล่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของกล้ามเนื้อคอ ไหล่ และหลังส่วนบน

เส้นประสาทสมองคู่ที่ 12 (Hypoglossal Nerve) ควบคุมการเคลื่อนไหวของลิ้น ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลิ้น

เส้นประสาทไขสันหลัง

เส้นประสาทไขสันหลังเป็นเส้นประสาทที่ออกจากไขสันหลัง มีอยู่ทั้งหมด 31 คู่ ทำหน้าที่รับข้อมูลจากอวัยวะต่างๆ ทั่วร่างกายและส่งคำสั่งไปยังกล้ามเนื้อและอวัยวะต่างๆ ของลำตัว

เส้นประสาทไขสันหลังแบ่งออกเป็น 5 ส่วนหลักๆ คือ

  • ส่วนคอ (Cervical) มี 8 คู่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของคอ ไหล่ แขน และมือ
  • ส่วนอก (Thoracic) มี 12 คู่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลำตัว ทรวงอก และท้อง
  • ส่วนเอว (Lumbar) มี 5 คู่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลำตัว ขา และเท้า
  • ส่วนก้นกบ (Sacral) มี 5 คู่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลำตัว ขา และเท้า
  • ส่วนหาง (Coccygeal) มี 1 คู่ ทำหน้าที่ควบคุมการเคลื่อนไหวของลำตัว ขา และเท้า

หน้าที่ของเส้นประสาทไขสันหลัง

หน้าที่ของเส้นประสาทไขสันหลังสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภทหลักๆ คือ

  • หน้าที่รับความรู้สึก เส้นประสาทไขสันหลังทำหน้าที่รับข้อมูลจากอวัยวะต่างๆ ทั่วร่างกาย เช่น ผิวหนัง กล้ามเนื้อ กระดูก และข้อต่อ

ยกตัวอย่าง เส้นประสาทไขสันหลังส่วนอกทำหน้าที่รับข้อมูลจากผิวหนัง กล้ามเนื้อ กระดูก และข้อต่อของลำตัว ทรวงอก และท้อง เมื่อเราสัมผัสสิ่งของด้วยมือ เส้นประสาทที่ผิวหนังมือจะส่งข้อมูลจากผิวหนังมือไปยังไขสันหลัง จากนั้นไขสันหลังจะส่งข้อมูลไปยังสมอง สมองจะประมวลผลข้อมูลและส่งคำสั่งกลับ

ติดตามข่าวสารเพิ่มเติมได้ที่ : https://bedenhuman.com/